अमृतसंसार: सर्वं | Amṛtasansāraḥ Sarvaṃ

मृत्युर्नास्ति, विश्वान्तरं विकासः।

प्राप्ते पुनर्जन्मनि संस्कारः॥

सृष्टिर्विनाशः सुखदुःखयोः परं,

चिरन्तनं सनातनं विभाव्यम्।

नित्यं निरन्तरं च नित्यसत्त्वं,

जीवन्मुक्तिर्नित्यसुखं परं विभो॥

जीवात्मा नित्योदितचित्तवृत्तिः,

मर्त्यात्मा विक्षेपितमोहचक्षुः।

अस्ति नास्ति च न भविष्यति च,

अन्तर्ज्योतिर्नित्यसुखप्रदं भजेत्॥

आत्मा सच्चिदानन्दरूपोऽहं,

नामरूपातीतोऽहं सदाशिवः।

अविनाशी सनातनोऽहं शुद्धो,

नित्यो निराकारोऽहं सर्वगोऽव्ययः॥

समत्वमेकत्वं समर्पणं शान्तिः,

जीवेन जातां शिवसंयोगमेताम्।

सर्वेषां जीवानां सुखं परं स्यात्,

नित्यं सच्चिदानन्दरूपमेतत्॥

संसारमोहार्णवतारकं वचः,

प्रपन्नो भवत्यहं शिवासमीपे।

देहान्तरं गत्वा न विद्यते द्वित्वं,

एको जीवो व्याप्य विश्वभूतानि॥

समाहितचित्तो जितात्मबुद्धिः,

सर्वात्मना यः परमात्मतत्त्वम्।

विमुक्तसङ्गो निर्ममो विशोको,

मुक्तिमिच्छन्नरो मुमुक्षुरेव सः॥

सर्वं शिवंयत् खलु विश्वमध्ये,

शिवे समाधिर्भवति निर्विकल्पे।

न दृश्यं तत्र किञ्चिदस्ति यद्वा,

तत्त्वं समाधिः सुखमानन्दचैत्यम्॥

जीवात्मनोऽयं शरीरवाङ्मनोभिः,

प्राणैरिन्द्रियैः क्रिययापि सर्वम्।

सत्त्वादिभिः पञ्चभिरेव चान्यैर्वा,

सर्वं परं तत्त्वमसि सच्चिदात्मन्॥

मर्त्यात्मा यः स्यादनित्यज्ञानवान्,

स जीवात्मा त्वं परमेकरूपः।

नास्त्यन्यच्चित्तं न च दृश्यमस्ति,

त्वं शुद्धचित्तं सच्चिदानन्दः॥

देहाभिमानं त्यज सर्वदेहेषु,

स्वात्मानमात्मनि समाहितः स्थितः।

सर्वात्मना योऽद्वयभावमेति,

असौ परं तत्त्वमसि सच्चिदात्मन्॥

नित्यं निराकारं निर्विकल्पमेकं,

जीवेऽहमस्मि शिवरूपोऽहं सदा।

अनन्तमेवं सततं विभाति,

सर्वेषु भूतेषु चिदात्मनीश्वरः॥

प्राप्ते समाध

~ राजेश कुट्टन

The Darshanakavya “Amṛtasansāraḥ Sarvaṃ” explores the concept of the continuity of life beyond the perceived boundary of death. The verses intricately weave the idea that death is not an end but rather a transition to another world. It delves into the essence of the eternal soul, emphasizing its timeless and unchanging nature. The poem urges one to look beyond the illusory nature of the material world and to seek the eternal bliss that lies within.

It emphasizes the unity of all beings, highlighting the ultimate reality of the universe as an endless and continuous manifestation of the divine. The verses invite individuals to relinquish the attachment to the transient body and instead focus on recognizing the undivided and unchanging nature of the self. The commentary emphasizes the path to inner peace and liberation, emphasizing the importance of self-realization and the unity of the individual soul with the eternal consciousness.